İlerleici bir rahatsızlığı olan bir ebeveyne bakarken enerjinizi korumak

Yorgunsunuz. İyi bir gecenin uykusuyla geçecek türden bir yorgunluk değil bu. Öğleden sonra saat 14:00 civarında kemiklerinize yerleşip orada kalan türden. Gözleriniz açık ama beyniniz pamukla sarılmış gibi hissediyorsunuz. Ebeveyninizi seviyorsunuz. Bunu yarın da yapardınız. Ve aynı zamanda tamamen, inkar edilemez şekilde tükenmiş durumdasınız.

Eğer bir ebeveynin bakımını üstleniyorsanız ve demans, KOAH, Parkinson veya başka bir ilerleyici durum söz konusuysa, yorgunluğunuz yanlış yaptığınızın bir işareti değildir. Bu, gün be gün, hafta hafta anormal bir sorumluluk yükünü taşımaya verilen normal ve öngörülebilir bir tepkidir; net bir bitiş çizgisi yoktur. Hastalık nefes almanız için durmaz. Sizin de bunun böyleymiş gibi davranmak zorunda kalmanız gerekmez.

Bu, köpüklü banyolar ya da "iç huzurunu bulma" gibi şeylerle ilgili değil. Bu, üstlendiğiniz, bir kişinin üzerine alabileceği en zor işlerden birini yaparken kendinizi fonksiyonel, bütün ve insan olarak korumakla ilgili. Başkalarının gösterişli anlarına uyan stratejiler değil, sizin gerçek hayatınıza uyan stratejiler hak ediyorsunuz.

Uzun Süreci Kabullenmek

İlerleyici durumlar kısa bir süreç izlemez. Uzar. Değişir. Üçüncü yılda sizden birinci yıldakinden daha fazla şey ister ve bu seyahat üzerinde pazarlık yapamazsınız.

Birçok bakıcı varsayılan olarak sprint moduna girer. Her randevuyu, her ilaç değişikliğini, her sabah 3'te gelen telefonu suçluluk ve adrenalinle atlatırlar. Birkaç hafta, belki birkaç ay işe yarar. Sonra beden borç toplamaya başlar. Uyku parçalanır. Sabır incelir. Küçük rahatsızlıklar kişisel saldırılar gibi gelir. Bir kardeşinize sinirlenirsiniz, sonra sinirlendiğiniz için kendinizi kötü hissedersiniz.

Tempo ayarlamak vazgeçmek değildir. Tempo ayarlamak içinde bulunduğunuz gerçeklikle eşleşen tek stratejidir. 5K koşmuyorsunuz. Görünür bir sonu olmayan bir yolda yürüyor ve dizlerinizi korumanız gerekiyor. Enerjinizi korumak bir lüks veya her şeyi hallettikten sonra kazandığınız bir ödül değildir. Tıbbi bir gerekliliktir. Ebeveyninizin kahraman olmanız değil, dengeli olmanız gerekir. Dengeli olmak dinlenmeyi gerektirir.

Micro-Molalar ve Makro-Molalar

Çoğu öz bakım yazısının atladığı gerçek şu: muhtemelen bir hafta izin alamazsınız. Belki tam bir Cumartesi bile başaramayabilirsiniz. Ebeveyninizin gözetime ihtiyacı var. Randevular üst üste biner. Birinin eczane dolumunu hatırlayan kişi olması gerekir.

O yüzden tatil gibi düşünmeyi unutun. Daha küçük düşünün. Çok daha küçük.

Beş dakikalık bir sıfırlama geçerlidir. Gerçekten sayılır. Dışarı çıkıp yüzünüzde havayı hissedin. "Bilinçli yürüyüş" değil. Sadece verandada durun ve on nefes boyunca soğuk ya da sıcak havayı ciğerlerinize çekin. Omuzlarınızı kulaklarınızdan uzaklaştırın. O on nefeste hiçbir şeyi çözmeniz gerekmez. Birkaç saniye boyunca ihtiyaç duyulan kişi olmadan var olmanız yeterlidir.

Gerçek bakım gününe sığan diğer mikro-sıfırlamalar:

Kettle kaynarken bileklerinize soğuk su tutun. Sıcaklık değişimi sinir sisteminizi düşük dereceli panik döngüsünden çıkarır.

Eczane veya klinikte park ettikten sonra arabada üç dakika oturun. Henüz içeri girmeyin. Sadece oturun. Sessizliğin size ait olmasına izin verin.

Tek bir arkadaşa tek cümlelik dürüst bir mesaj atın. "Bugün ağır." Cevap almaya ihtiyacınız yok. Bir kişinin yazılı ya da sesli olarak bunu duymasına ihtiyaç duyuyorsunuz; sorunu çözmenizi istemeyecek birine.

Bakım ile ilgisi olmayan tek bir fiziksel hareket yapın. Boynunuzu esnetin. Sokağın sonuna kadar yürüyün. Ellerinizin sallanmasına izin verin. Vücudunuz saatlerdir hizmet modundaydı. Ona sadece size ait otuz saniye verin.

Bu küçük şeyler değil. Bir Salıyı güç bela atlatmakla gerçekten atlatmak arasındaki fark bunlar.

Nazik Ama Kesin Sınırlar Koymak

Hayır demenize izin var. Kırk dakika sohbet etmek isteyen komşuya hayır demeye hakkınız var. Şükran Günü organizasyonunu sizden bekleyen aile grup sohbetine hayır demeye hakkınız var. Suçluluğa hayır demeye hakkınız var.

Sınırlar sizi soğuk yapmaz. Sizi sürdürülebilir kılar.

Sözleri bulmakta zorlanıyorsanız, ödünç alabileceğiniz birkaç betik şunlar:

"Seni seviyorum, ama şu anda bunu üstlenemem. Zaten sınırlarıma dayanmış durumdayım."

"Bu gece sadece sessiz olmaya ihtiyacım var. Yarın konuşabilir miyiz?"

"Yardım teklifiniz için teşekkür ederim; aslında ihtiyacım olan şey sizin [belirli görev] ile ilgilenmeniz. Bunu benim yerime alabilir misiniz?"

Sonuncusuna dikkat edin. Belirsiz yardım teklifleri ("Bir şeye ihtiyacın olursa söyle") nazik ama kullanması neredeyse imkânsız. İnsanlara belirli bir görev verin. Market alışverişi. Salı öğleden sonra ebeveyninizle oturup sizin dişçi randevunuza gitmenizi sağlamak. İnsanlar yardım etmek ister. Çoğu ne alacaklarını bilmez.

Ve biri itiraz ederse, sizi bencil veya abartılı olmakla suçlarsa, onlara tartışma borcunuz yoktur. "Duyuyorum seni ve şu anda ihtiyacım olan bu" tam bir cümledir.

Yetki Devretme, Delegasyon ve Bırakabilme

Çamaşırlar annenizin eskiden katladığı gibi katlanmak zorunda değil. Bulaşıklar sabaha kadar durabilir. Bahçe bir mevsim bakımsız görünebilir.

Mükemmeliyetçilik, zaten yorucu bir işin üzerine ödediğiniz ekstra bir vergidir. Bir evi yönetmek, tıbbi dosyayı takip etmek, uzmanlarla koordinasyon sağlamak ve aynı anda tertemiz bir mutfak tutmak için imza atmadınız. Hiç kimse bunu yapamaz. Kendinizden bunu bekleyen standardı bırakın.

Evin biraz dağınık olmasına izin verin. Akşam yemeği çırpılmış yumurta ve kızarmış ekmek olsun. Teşekkür notlarını bir ay yazmamakta serbest olun. Bu şeylerin hiçbiri, sizin ayakta ve aklı başında olmanız kadar önemli değildir.

Eğer maddi durumunuz izin veriyorsa, haftada bir saat bile ücretli yardım işleri çok değiştirir. Bir temizlikçi. Market teslimatı servisi. Cumartesi sabahı için bir dinlenme (respite) yardımcı. Maddi durum izin vermiyorsa, toplum kaynaklarına, kilise gruplarına veya yerel yaşlılık hizmetlerine dayanabilirsiniz. Bunu tek başınıza çözmek zorunda değilsiniz ve yardım kabul etmek zayıflık değildir. Bu lojistiktir.

Kardeşler ve geniş aile arasında yükü bölme konusunda daha fazlası için, [Bakım Sorumluluklarını Paylaşma] rehberimiz, görevleri kırgınlık olmadan bölmek için pratik çerçeveler sunuyor.

Zihinsel Yükü Azaltmak İçin Teknolojiyi Kullanmak

Bakıcı yorgunluğunun büyük bir kısmı fiziksel değildir. Bilişseldir. "Neyi unuttum, sırada ne var, annen akşam ilacını aldı mı, babanın nörolog randevusu Perşembe mi Cuma mı, ya bir şey olursa ve ben orada değilsem" gibi sürekli arka plan uğultusudur. O görünmez yapılacaklar listesi asla kapanmaz. Duş alırken, araba kullanırken, uyumaya çalışırken bile çalışır.

İşte Caretaker gibi bir araç burada size sessizce destek olur. Dikkatinizi isteyen başka bir uygulama değildir. Arka planda çalışır; kendi kafanızda taşımanız gerek olmayan ayrıntıları tutarak zihinsel yükü azaltır.

İlaç hatırlatıcıları doğrudan ebeveyninizin telefonuna gider; büyük yazı, onaylamak için bir dokunuş. "Aldın mı?" diye aramanız gerekmez. Uygulama kaydeder. Bir telefon görüşmesi yapmadan sakin bir güvence elde edersiniz.

Günlük kontrol bildirimleri ebeveyninizi nazikçe uyarır ve siz de yanıtı kendi tarafınızdan görürsünüz. Sorgulama yok. Endişe sarmalı yok. Sadece bugün tamam diyen küçük bir yeşil gösterge.

Acil durum araçları; kilit ekranı widget'ı ve tek dokunuşla video arama dahil, bir şey ters giderse yanıtın hızlı ve basit olmasını sağlar. Ellerin titrerken kişiler listesinde gezinmiyorsunuz. Yol zaten hazır.

Randevu takibi, konum paylaşımı ve aile koordinasyonu tek bir yerde toplanır, böylece dört farklı yapışkan nota ve iki grup mesajını karşılaştırmak zorunda kalmazsınız. "Endişe işi" devredilir. Beyniniz biraz sessizlik kazanır.

O sessizlik önemsiz değildir. Kendi ihtiyaçları olan bir kişi olduğunuzu hatırladığınız alandır; sadece bakım verme işlevi değilsiniz.

Son Düşünceler

Boş bir kaptan dökemezsiniz. Bu cümleyi o kadar çok duydunuz ki etkisi azalmış olabilir. Ama altında yatan gerçek hâlâ geçerli. Eğer çökerseniz, bedeniniz sizi durdurursa, ebeveyniniz için kurduğunuz bakım yapısı sallanır. Kendinizi korumak onları korumaktan ayrı değildir. Onun temeli değildir; kendisidir.

Büyük bir şey yapıyorsunuz. Bunu yorgun, sinirli, eskisi gibi olmayan kişiyi yas tutarken ve bu yas için suçlu hissederken yapıyorsunuz. Bunu bir el kitabı olmadan, çoğunlukla yeterli yardımsız ve genellikle kimsenin etkili bir şekilde teşekkür etmediği bir şekilde yapıyorsunuz.

O zaman bu cümle olsun: teşekkürler. Ve lütfen bir bardak su için. Lütfen beş dakika oturun. Lütfen bugün küçük bir şeyin kusurlu olmasına izin verin. Kendinize asla vereceğiniz kadar dinlenmeyi hak ettiniz. Yine de birazını alın.

Sıkça Sorulan Sorular

Ebeveynim sürekli gözetim gerektiriyorken kendime nasıl zaman bulurum?

Zamanı bloklar halinde değil, parçalar halinde bulun. Ebeveyniniz kestirirken beş dakika. Uyanmadan önce sabah on dakika. Haftanın belirli bir gününde bir saat oturan bir komşu veya arkadaş. Yerel yaşlılık ajansları aracılığıyla kısa öğleden sonra pencereleri için bile dinlenme (respite) hizmetleri kullanabilirsiniz. Amaç bedava bir gün değil. Amaç, kimsenin size ihtiyaç duymadığı birkaç dakikadır.

Bakıcı tükenmişliğinin fiziksel işaretleri nelerdir?

Uyku ile geçmeyen kronik yorgunluk. Sık baş ağrıları veya çene sıkma. Zayıflamış bağışıklık sistemi, yani etraftaki her soğuğu kapmanız. Sindirim sorunları, iştah değişiklikleri veya dinlenme halindeyken çarpıntı. Küçük şeylere sinirlenme, beklenmedik ağlama veya eskiden endişe duyduğunuz yerde hissizlik hissetme de olabilir. Bunlar karakter kusurları değil, sinyallerdir.

Bakım vermekten mola istemek bencilce midir?

Hayır. Dinlenme istemek sevginizi yok saymaz. Ebeveyninizi şiddetle sevebilir ve aynı zamanda başka bir insanın sorumluluğu olmayan iki saate çaresizce ihtiyaç duyabilirsiniz. İkisi aynı anda doğru olabilir. Mola istemek insan olduğunuzu, kalpsiz olmadığınızı gösterir.

Ailem her şeyi benden beklerken sınır koyduğumda suçlulukla nasıl başa çıkarım?

Suçluluk hissini adlandırın ama ona uymayın. Kendinize söyleyin: "Suçluluk hissediyorum ve yine de bunu yapıyorum." Sınırlarınızın haklı olduğunu kimseye kanıtlamanız gerekmez. Kapasitenizi korumaya hakkınız var; bunun için hukuki bir dava açmak zorunda değilsiniz. Bir aile üyesi itiraz ederse, yönlendirin: "X'i üstlenmeni ihtiyacım var ki Y'yi yapmaya devam edebileyim." Pratik yapın, duygusal değil.

Teknoloji gerçekten üzerimdeki bunalmayı azaltabilir mi?

Evet; özellikle gün boyunca yaptığınız zihinsel takipleri ortadan kaldırdığında. Bir uygulama ilaç zamanlamasını yönetiyor, kontrol bildirimleri gönderiyor ve acil durum kişilerini tek dokunuşla ulaşılabilir kılıyorsa, beyniniz 24 saatlik bir izleme döngüsü çalıştırmayı bırakır. Bu boşalan zihinsel alan önemlidir. Caretaker gibi araçlar tam da bunun için tasarlandı: bilişsel yükü azaltmak, böylece sürekli tetikte olmadan mevcut olabilmeniz.

Ne zaman kendim için profesyonel yardım düşünmeliyim?

Kalıcı umutsuzluk, birkaç gece üst üste uyuyamama, kendinize zarar verme düşünceleri veya devam edemeyeceğinize dair bir his yaşıyorsanız lütfen doktorunuza veya bakıcı desteğinde uzman bir danışmana başvurun. Dip yapmak zorunda değilsiniz; daha erken yardım istemek aşırı tepki değildir. Bu bir bakım önlemidir.